Unami verbs: Difference between revisions
From FirespeakerWiki
Jump to navigationJump to search
Firespeaker (talk | contribs) |
Firespeaker (talk | contribs) |
||
| Line 216: | Line 216: | ||
{|class="wikitable" | {|class="wikitable" | ||
|- | |- | ||
! !! singular object !! plural object | ! !! singular object !! plural object !! indef object | ||
|- | |- | ||
! 1st person sg | ! 1st person sg | ||
| <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ën</span> | | <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ën</span> | ||
| <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëna</span> | | <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëna</span> | ||
| <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span> | |||
|- | |- | ||
! 2nd person sg | ! 2nd person sg | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ën</span> | | <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ën</span> | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëna</span> | | <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëna</span> | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span> | |||
|- | |- | ||
! 3nd person sg | ! 3nd person sg | ||
| <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ën</span> | | <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ën</span> | ||
| <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëna</span> | | <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëna</span> | ||
| <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span> | |||
|- | |- | ||
! 1st person pl exclusive | ! 1st person pl exclusive | ||
| <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënën</span> | | <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënën</span> | ||
| <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënëna</span> | | <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënëna</span> | ||
| <span class="affix">në</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">humëna</span> | |||
|- | |- | ||
! 1st person pl inclusive | ! 1st person pl inclusive | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënën</span> | | <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënën</span> | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënëna</span> | | <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ënëna</span> | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">humëna</span> | |||
|- | |- | ||
! 2nd person pl | ! 2nd person pl | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | | <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | | <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | ||
| <span class="affix">kë</span><span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">humo</span> | |||
|- | |- | ||
! 3nd person pl | ! 3nd person pl | ||
| <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | | <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | ||
| <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | | <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">ëneyo</span> | ||
| <span class="root">mëshën</span><span class="rootaffix">ëm</span><span class="affix">uk</span> | |||
|} | |} | ||
Revision as of 02:53, 14 March 2025
Intransitive Descriptive
Predicative
| singular | plural | |
|---|---|---|
| 3rd inan | aone | aoneyo |
| 3rd anim | aonsu | aonsuwàk |
Attributive
| singular | plural | |
|---|---|---|
| 3rd inan | aone | aoneyo |
| 3rd anim | aonsit | aonsitchik |
Intransitive Animate
There are four main types of these verbs:
a/e-alternating
kshihëla, wikwihëla, pa, alëmska
| singular | plural | ||
|---|---|---|---|
| 1st person | exclusive | nkshihëla | nkshihëla |
| inclusive | kshihëlahëna | ||
| 2nd person | kshihëla | kshihëlahëmo | |
| 3nd person | kshihële | kshihëleyòk | |
i/u-alternating
palsi, ahpi, amwi, akohchi, kësi, manunksi, alënixsi
| singular | plural | ||
|---|---|---|---|
| 1st person | exclusive | mpalsi | mpalsihëna |
| inclusive | këpalsihëna | ||
| 2nd person | këpalsi | këpalsihëmo | |
| 3nd person | palsu | palsuwàk | |
vowel-final
| singular | plural | ||
|---|---|---|---|
| 1st person | exclusive | mpuhënëma | mpuhënëmahëna |
| inclusive | këpuhënëmahëna | ||
| 2nd person | këpuhënëma | këpuhënëmahëmo | |
| 3nd person | puhënëma | puhënëmaòk | |
machi, kwëtki, alai, kawi
| singular | plural | ||
|---|---|---|---|
| 1st person | exclusive | nëmachi | nëmachihëna |
| inclusive | këmachihëna | ||
| 2nd person | këmachi | këmachihëmo | |
| 3nd person | machi | machiyòk | |
ahponhe, ame, shilënche, mëne
| singular | plural | ||
|---|---|---|---|
| 1st person | exclusive | ntahponhe | ntahponhehëna |
| inclusive | ktahponhehëna | ||
| 2nd person | ktahponhe | ktahponhehëmo | |
| 3nd person | ahponhe | ahponheyòk | |
consonant-final
shielìntàm, mikëntàm, ànkël
| singular | plural | ||
|---|---|---|---|
| 1st person | exclusive | nshielìntàm | nshielìntàmuhëna |
| inclusive | këshielìntàmuhëna | ||
| 2nd person | këshielìntàm | këshielìntàmuhëmo | |
| 3nd person | shielìntàm | shielìntàmuwàk | |
Transitive Inanimate
(1a) pënàm, katatàm, mahëlàm, këlësëtàm, màxkàm
| singular object | plural object | indef object | |
|---|---|---|---|
| 1st person sg | mpënamën | mpënamëna | mpënam |
| 2nd person sg | kpënamën | kpënamëna | kpënam |
| 3nd person sg | pwënamën | pwënamëna | pënam |
| 1st person pl exclusive | mpënamënën | mpënamënëna | mpënamùhëna |
| 1st person pl inclusive | kpënamënën | kpënamënëna | kpënamùhëna |
| 2nd person pl | kpënamëneyo | kpënamëneyo | kpënamùhëmo |
| 3nd person pl | pwënamëneyo | pwënamëneyo | pënamuk |
(1b) mëshënëm, natëm, këlënëm, wetënëm
| singular object | plural object | indef object | |
|---|---|---|---|
| 1st person sg | nëmëshënëmën | nëmëshënëmëna | nëmëshënëm |
| 2nd person sg | këmëshënëmën | këmëshënëmëna | këmëshënëm |
| 3nd person sg | mëshënëmën | mëshënëmëna | mëshënëm |
| 1st person pl exclusive | nëmëshënëmënën | nëmëshënëmënëna | nëmëshënëmhumëna |
| 1st person pl inclusive | këmëshënëmënën | këmëshënëmënëna | këmëshënëmhumëna |
| 2nd person pl | këmëshënëmëneyo | këmëshënëmëneyo | këmëshënëmhumo |
| 3nd person pl | mëshënëmëneyo | mëshënëmëneyo | mëshënëmuk |
(2) petaw, këshixëtaw
| singular object | plural object | |
|---|---|---|
| 1st person sg | mpetun | mpetuna |
| 2nd person sg | kpetun | kpetuna |
| 3nd person sg | pwetun | pwetuna |
| 1st person pl exclusive | mpetunën | mpetunëna |
| 1st person pl inclusive | kpetunën | kpetunëna |
| 2nd person pl | kpetuneyo | kpetuneyo |
| 3nd person pl | pwetuneyo | pwetuneyo |
(3) nem, michi
| singular object | plural object | |
|---|---|---|
| 1st person sg | nemën | nemëna |
| 2nd person sg | kënemën | kënemëna |
| 3nd person sg | wënemën | wënemëna |
| 1st person pl exclusive | nemënën | nemënëna |
| 1st person pl inclusive | kënemënën | kënemënëna |
| 2nd person pl | kënemëneyo | kënemëneyo |
| 3nd person pl | wënemëneyo | wënemëneyo |
Transitive Animate
| 1st person sg | 2nd person sg | 3rd person sg | 1st person pl excl | 1st person pl incl | 2nd person pl | 3rd person pl | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1st person sg | — | këmilel | nëmila | — | këmilelhumo | nëmilaok | |||
| 2nd person sg | këmili | — | këmila | këmilihëna¹ | — | këmilaok | |||
| 3nd person sg | nëmilukw | këmilukw | mwilao² | mwilku | nëmilkuna | këmilkuna | këmilkuwa | mwilao² | mwilkuwoo³ |
| 1st person pl exclusive | — | këmileluhëna | nëmilawëna | — | këmilelhumëna | nëmilawënanàk | |||
| 1st person pl inclusive | këmilawëna | këmilawënanàk | |||||||
| 2nd person pl | këmilihëmo | — | këmilawa | këmilihëna¹ | — | këmilawook | |||
| 3nd person pl | nëmilkuk | këmilkuk | mwilawoo³ | mwilkuk | nëmilkunanàk | këmilkunanàk | këmilkuwanàk | mwilawoo³ | mwilkuwoo⁴ |
